Malta'nın Yatırım Yoluyla Vatandaşlık (CBI) programı, kısa bir süre önce, bu programa başvuranların Malta ile 'gerçek bir bağı' olmadığını savunan Avrupa Komisyonu'nun incelemesiyle karşı karşıya kaldı. Bu bağlamda Komisyon, Malta'nın yatırım yoluyla vatandaşlık çözümünün Avrupa Birliği'nin İşleyişi Hakkında Antlaşma'nın (TFEU) 20. ve 4(3) Maddelerinde yer alan samimi işbirliği ve AB vatandaşlığı ilkelerine zarar verdiğini iddia ederek Avrupa Birliği Adalet Divanı (CJEU) nezdinde Malta aleyhine ihlal davası açtı.
Yakın zamanda yaşanan önemli bir gelişmede (4 Ekim 2024 tarihinde) ABAD'dan Başsavcı Anthony Collins, Malta'nın CBI programının geleceği için çok önemli olabilecek bir görüş yayınladı. Collins , "Üye Devletlerin diğer Üye Devletler tarafından verilen vatandaşlığı tanımak zorunda oldukları için, vatandaşlık yasalarının, bu vatandaşlığa sahip olmak için bir koşul olarak 'gerçek bir bağlantı' gerektiren bir kural bir yana, belirli bir kural içermesi gerektiği iddiasının mantıklı bir temeli olmadığını" savundu . Ayrıca Avrupa Komisyonu'nun, ABİHA'nın 20. Maddesinin, bir Üye Devletin yasal olarak vatandaşlık vermesi için böyle bir bağlantıyı gerekli kıldığını kanıtlayamadığını kaydetti.
Başsavcı'nın görüşü ABAD için bağlayıcı olmasa da, CBI endüstrisi için memnuniyet verici bir gelişmedir ve Malta için olası olumlu bir sonuca işaret edebilir. Şu anda ABAD tarafından konuyla ilgili nihai kararın ne zaman alınacağına dair kesin bir tarih bulunmamakla birlikte, 2024 yılı sonu veya 2025 yılı başında nihai bir karara varılabileceğine dair spekülasyonlar mevcuttur.
Eğer ABAD Collins'in tavsiyesine uyarsa, bu Malta'nın CBI programına devam etme hakkını destekleyecektir. Malta nihai kararı beklerken, ülke vatandaşlığın ulusal egemenlik meselesi olduğuna ve öyle kalması gerektiğine olan inancını korumaktadır.